De oversteek van de Atlantische oceaan. Uiteindelijk doen we er als verwacht veertien dagen over. Hierbij het reisverslag van Just Fantasy, van dag tot dag, van Kaapverdië tot Suriname.
Dag 1: het vertrek
Mindelo Kaapverdië, 11 december 2025, 16:00 uur UTC-1
Onze gasten voor deze reis zijn Clement en Severin uit Frankrijk. Clement en Severin zijn jonge en enthousiaste zeilers die hun vaardigheden hebben geleerd bij de beroemde Franse zeilschool van Glenan. We vertrekken om 16:00 met bestemming Suriname. De reis zal meer dan 2.000 zeemijl bedragen (3.700 kilometer) en we verwachten over ongeveer 14 dagen aan te komen.
Een uur lang hebben we zeven Beaufort tussen de eilanden. We maken goede snelheid en gunstige voorwindse hoeken. Ons grootzeil heeft twee reven en de kleine stagfok staat. Ten zuiden van Isla de Santo Antão gaan we overstag en zuidwaarts. De wind is vervolgens een paar uur 8 beaufort en het zeilt goed en voorspoedig.
Ik zeil met Sev en tijdens onze eerste nachtdienst (20-23) en de wind neemt af. We wisselen de fok voor de genua waarna we weer 7 tot 9 knopen gaan. Het comfort aan boord is erg goed en dat is zeer welkom tijdens een eerste nacht. We doen shifts van 3 uren en Ester en Clem beginnen om 23.00 uur.
12 december, 2:00 UTC-1
We zeilen hoofdzakelijk in zuidelijke richting omdat ons routering systeem dat aangeeft. Het programma Predict-Wind zoekt de meest comfortabele en snelste route. Twee keer per dag komen er nieuwe weergegevens binnen en wordt de route herberekend. Deze voert ons nu zuidelijk naar de passaatwinden boven de evenaar, en dan gaan we naar het westen.
10:25 UTC-1
We varen west met een vaart van zeven tot acht knopen. Onze maximale snelheid in de surf was 14,2 knopen. De zee wordt ruw. Het dieper wordende lagedrukgebied “Emilia” in de Noord-Atlantische Oceaan beroert ook de wateren van West Afrika.
We hebben de eerste zeildag om 16:00 UTC-1 afgesloten met 174 zeemijl, wat neerkomt op een gemiddelde snelheid van 7,25 knopen. Dat is prima. Vanaf dit punt is het in een rechte lijn naar Suriname nog 1780 mijl.
Dag 2, inslingeren
12 dec 23:30 UTC-1
We hebben windkracht 6 tot 7 Beaufort en een matige tot ruwe zee. Manoeuvreren in het donker is anders dan bij daglicht. De oriëntatie is belangrijk en die raak je gemakkelijk kwijt. We gijpen niet maar maken een stormrondje.
Tijdens de manoeuvre hebben we het deklicht aan en ik houd de windaangever boven in de mast en het kompas goed in de gaten. Je kunt niet naar de elektrische windaangevers kijken, want die zijn te traag. Je draait dan te ver door. Voor het gemak van het overstag gaan wisselen we de genua voor de fok, omdat het met dit kleine voorzeil makkelijker is om in de hoge golven snel te draaien.
Als we de genua inrollen, verliest de autopilot de echter controle en gijpt de boot. De preventer (een giek vasthoud-lijn) doet zijn werk en de giek slaat niet over het achterdek. De boot ligt nu stil geparkeerd. Ik laat de preventer-lijn vieren en Sev trekt snel de grootschoot aan, waarna de boot tegen de wind in draait. We keren terug naar de oude koers en rollen de snel stagfok uit.
De autopilot word opnieuw geactiveerd, we controleren de koers en alle lijnen en maken vervolgens de overstagmanoeuvre. We varen nu westelijk en vrijwel in lijn met de koerslijn naar onze bestemming. Dat is fijn.
13 dec 8:00 UTC-1
In het ochtendlicht gaan we overstag en zuidwaarts. De wind is nog steeds 6 tot 7 Beaufort uit het noordoosten. De golven zullen hoger worden, maar de golfperiode zal ook langer worden.
Iets over de golven:
De toestand van de zee is een grotere zorg dan de windkracht. De golfhoogte-indicatie is het gemiddelde van de 33% hoogste golven. En de grootste golven zijn meestal 1,9 keer zo hoog als dit gemiddeld. En dat zijn de rotzakken.
De golfperiode is de horizontale afstand van top tot top. Een korte golfperiode is oncomfortabel.
Onze voorspelde golfhoogte (gemiddeld 33%) is 3,5 meter. Van het golfdal tot de top is het dan zeven meter. De golfperiode neemt toe tot 11 seconden, en dat is weer goed, want een langere periode betekent minder steile golven.
13:25 UTC-1
Na een controlerondje (dek entuigage) heb ik een half uur met de hand gestuurd om te voelen hoe het gaat. Er is een goede balans tussen voor- en achterzeil. Just Fantasy vaart met de volledige genua en twee reven in het grootzeil.
De boot doet het goed en de bemanning rust veel tussen de shifts. We hebben de hydrogenerator gestart om de accu’s op te laden, maar die maakte een onregelmatig geluid. Ik voelde ook een trilling in de motor. Daarom hebben we hem uitgezet en een korte laadsessie met de dieselgenerator gedaan (van 70 naar 82%). Ik heb nooit spijt gehad dat we de dieselgenerator hebben geïnstalleerd. Het neemt een zorg weg.
Als onze snelheid de komende dagen wat afneemt, kunnen we proberen videobeelden te maken met de waterdichte Insta-camera. Het kan zijn dat de schroef verwikkeld is in Sargasso zeewier. Dat groeit hier in de oceaan veel.
Golven, zeewier en vliegende vissen, dat is wat we zien. De vliegende vissen zijn de mussen van de zee. De anderen zien ook dolfijnen, omdat die meer buiten zitten. Ik blijf liever in de navigatiehoek en kijk af en toe even buiten.
Om 15:00 uur kan de autopiloot de golven niet aan en de boot gijpt. De preventer werkt wederom goed. Dus geen klapgijp. Sev en Clem helpen om de koers te herstellen. Daarna heeft iedereen 30 minuten geoefend met handmatig sturen. Clem krijgt hierbij een flinke plons buiswater over zich heen.
De wind is vanmiddag niet boven de 30 knopen uitgekomen en het gemiddelde ligt rond de 25 knopen. De windkracht neemt langzaam af.
16:30 UTC-1
Einde van dag twee. We hebben 179 zeemijl gevaren, vijf meer dan gisteren.
Dag 3, ‘Het was wild’
13 december 05:30 UTC-1
De windkracht wisselt flink, tussen 4 en 7 Beaufort en schift binnen korte tijd tussen 45 en 70 graden absoluut. Onze autopiloot gebruikt de (schijnbare) windrichting als leidraad, waardoor onze koers ook verandert. Je zou denken dat we een dronken zeeman zijn als je naar de plotter (scherm) kijkt. De golven zijn minder erg dan verwacht en als de wind niet zo speels was, zouden we wat comfortabeler kunnen zeilen.
Starlink doet het wel maar de Wifi werkt niet goed. Ik schakel Starlink en de router uit en koppel de router los van het bootnetwerk. Zet vervolgens Starlink weer aan en na een minuut wachten ook de router. En dan werkt alles weer. Ik laat de router los van het bootnetwerk.
08:00 UTC-1
Heb lekker geslapen op de bank in de salon. Normaal slaap ik in de slaapcabine voor, maar omdat Ester deze nacht alleen zeilt en de omstandigheden nogal ruw zijn, heb ik mijn uitrusting aangehouden en ben ik in de buurt voor het geval het nodig is. Het is echter een rustige wacht zonder belevenissen.
Voor de zekerheid varen we iets minder voor de wind om een ongewenste gijp te voorkomen. De golven zijn nu op hun maximale hoogte volgens de voorspelling.
Clement komt uit bed en lijkt zich wat beter te voelen. Als ik hem vraag hoe hij zich voelt, zegt hij: “Het was wild.” Ja, we hadden de afgelopen nacht constant windkracht 7 en de zee was ruw.
Hopelijk krijgen we vandaag wat meer rust. Het lijkt erop dat iedereen nu oké is. En wat betreft het vissen, ik denk dat de zee eerst moet kalmeren voordat we een haak uitgooien. Anders gaan de vissers zelf aan de haak.
Dag 4, de tijd verschuift
14 december 16:16 UTC-2
We bevinden ons nu in de nieuwe tijdzone, aangezien we 30 graden west zijn gepasseerd. Het is nu UTC (Greenwich Mean Time) min twee. Nederland en Frankrijk lopen drie uur voor. Toen ik eerder vanmiddag met mijn dochter videobelde, kon ik de schemering zien terwijl het hier nog volop daglicht was.
Toen ik 15 minuten geleden wakker werd, was ik behoorlijk slaperig en eerlijk gezegd ben ik dat nog, maar ik ben ook wat opgewonden omdat we op dag drie 191 mijl hebben gevaren. Dat is erg goed, gezien het feit dat we met de wind mee varen, wat niet onze snelste koers is. Sterker nog, dit is ons 24-uursrecord. Het daggemiddelde is acht knopen. En onze topsnelheid is gisteren gestegen naar 15,1 knopen.
De jongemannen zijn begonnen met vissen en we hopen op een middelgrote en smakelijke tonijn. We zullen zien hoe het gaat.
17:28 UTC-2
Er zijn maar weinig dingen waarvoor je een slapende man wakker kunt maken. En een goede maaltijd is er één van. Ester heeft curry gemaakt en het laat zich goed smaken.
Dag 5, de stuurautomaat
15 december 02:00 UTC-2
Ondanks dat we snel varen, is onze voortgang niet bevredigend. Dit komt door de autopilot. Of beter gezegd, door hoe we hem gebruiken. We hebben slechte gijphoeken. Dit moet beter. Ook de onverwachtte gijpen komen te vaak voor.
Een autopilot heeft verschillende modi en parameterinstellingen. Die bepalen of hij wel of niet goed werkt. Tot nu toe doe ik hier weinig aanpassingen aan.
Ik roep de hulp in van onze vrienden van de JPK-39 WhatsApp-community en krijg snel waardevol advies van Jules en Dimitri. Jules uit Bretagne laat me weten dat ze een andere modus gebruikt bij het zeilen voor de wind. Na het overschakelen van de schijnbare windmodus naar de ware windmodus is er een duidelijke verbetering.
Dimitri uit Griekenland adviseert om de GAIN-parameter te verhogen. ‘Zet hem op vijf of zes en je slaapt als een roosje in de steile golven’. Toen ik hem van drie naar zes zette, reageerde de autopilot sterker op de grote golven.
De veranderingen hebben een direct positief effect. De boot heeft nu een betere koersstabiliteit (minder gieren) en daardoor kunnen we dieper voor de wind varen. De snelheid van de boot neemt toe en het comfort aan boord verbetert.
Ester en Clement breken het snelheidsrecord zonder het te weten. Het staat nu op 16,1 knopen. Ik ben weer blij. Het doel is om voor Kerstmis in Suriname te zijn. Zullen we dat halen?
07:15 UTC-2
Verrassend hoe snel het ochtendlicht opkomt. Dat komt doordat we dichter bij de evenaar zijn.
10:40 UTC-2
Ester zit buiten in de schaduw van de zonnepanelen. Het is 29 graden. Het snelheidsrecord staat nu op 16,3 knopen. Van Dimitri ontvang ik nog een tabel met instellingen voor de NKE-autopiloot. We moeten de instellingen elke keer veranderen naar de omstandigheden.
15:00 UTC-2
We ontmoeten midden op de Atlantische Oceaan een groot containerschip en het verdwijnt soms achter de golven.
Vandaag hebben we gezeild 6377 – 6180 mijl = 197 mijl. Dit is een nieuw record. De afstand tot de bestemming in een rechte lijn is nog 1.200 mijl.
Dag 6, bijliggen
16 december 15:36 UTC-2
Op de radar zie ik regenwolken aankomen. De grote tanker die net is gepasseerd, is door de regen niet meer zichtbaar. Uit voorzorg rollen we één rif in de genua. Regenbuien gaan vaak gepaard met windvlagen.
15:48 UTC-2
Wat is dit nou…? Een Marine Safety Information waarschuwing op de satelliet telefoon over een tsunami aan de oostkust van de VS. O nee, het is een test.
16:26 UTC-2
We veranderen koers zuidwestwaarts voorafgaand aan de schemering. Als de voorspelling klopt, hebben we de wind gedurende lange tijd over bakboord. Dit is welkom, want koken is makkelijker omdat onze keuken aan stuurboord is. En ook de waterinlaat van onze watermaker zit aan die kant. De watermaker werkt momenteel niet goed, omdat ik het filtergaas heb schoongemaakt en er nog lucht in de aanzuigslang van de pomp zit.
17:30 UTC-2
We gaan overstag en gaan bijliggen om te kijken of de autopilot werkt bij windkracht 6. Dat doet hij. Tijdens het bijliggen houdt je de genua aan de verkeerde kant en de helmstok naar lij.
De watermaker wordt gestart en volgens de handleiding ontlucht. De pomp werkt nu goed en we houden de boot een uur op deze stabiele koers om 30 liter zoet water te maken. Fijn dat dit lukt. Anders waren we met een stinkende bemanning in Suriname aangekomen. Mijn zoute korte broek kon al staan zonder mijn benen.
Bij de overstagmanoeuvre krijg ik regelmatig buiswater over me heen. Ik was me elke keer voordat ik naar bed ga. Dan blijft het bed beter droog. We hechten veel waarde aan een goede rust aan boord van Just Fantasy.
Tijdens het bijliggen kijken we ook met de Insta-camera onder water naar de schroef. We kijken of er zeewier op de propeller zit, maar dit is niet het geval. Ook de kiel en roeren zijn schoon. De hydrogenerator heeft een mechanische disbalans maar dit komt klaarblijkelijk niet door Sargasso.
18:43 UTC-2
Clem en Sev bereiden het avondeten tijdens het bijliggen. We drinken een nul-biertje bij de maaltijd om te vieren dat we midden op de Atlantische Oceaan zijn.
Grappig, terwijl we bijliggen zeilen we nog steeds redelijk tegen de wind in, met behulp van de autopilot.
Dag 7, handsturen
17 december 2025 15:55 UTC-2
De gennaker is gehesen en getest, maar werd snel weer gestreken vanwege de hoge golven. Hij is nu strak opgerold en klaar om gebruikt te worden.
19:00 UTC-2
De problemen met de NKE houden aan. We hebben nog twee onbedoelde gijpen met de preventer. We zijn daarom overgestapt op handmatig sturen omdat het systeem na deze gijpen haperde. Aan- en uitzetten helpt wel, maar de automaat is nog steeds onbetrouwbaar.
We hebben onze tweede NKE Gyro 2 controller. De eerste is stuk gegaan en ik heb geen antwoord gekregen op de vraag waarom.
Hopelijk hoeven we niet zes dagen handmatig te sturen naar Suriname. We zijn gelukkig met vier personen, maar dan nog is het geen luxe cruise.
We handhaven de nachtwachten zoals ze zijn. Ester & Clem en ik met Sev. We wisselen elkaar af in shifts van 20:00-23:00, 23:00-02:00, 02:00-05:00 en 05:00-08:00. Handmatig sturen in totale duisternis, met deze golven en soms grote windschommelingen, is niet makkelijk, maar iedereen doet zijn best. De stuurman(vrouw) wordt om de 45 minuten afgewisseld. Na het sturen ben je gegarandeerd kletsnat. Koud is het niet.
05:10 UTC-2
We hebben nu vijf tot zes Bf en ik heb de parameters aangepast van ‘Sterke Wind – Voor de wind’ naar ‘Gemiddelde Wind – Voor de wind’ en daarna werkt de piloot prima. Eerlijk gezegd, beter dan handmatig sturen.
10:55 UTC-2
Een warme en zonnige dag. De afstand in rechte lijn naar onze bestemming is 957 NM. Onze snelheid is ongeveer 7,5 knopen en we naderen de bestemming (VMG) met een snelheid van ongeveer 6 knopen. 957 : 6 : 24 is 6,5 dagen.
15:13 UTC-2
Man, ik heb geslapen als een roos. De watermaker heeft onze tank voor 70% gevuld en we hebben vandaag wat kleren gewassen. De luchttemperatuur is 30 graden, maar de kleren aan de waslijn drogen niet zo snel omdat ze niet beschermd zijn tegen opspattend water.
16:13 UTC-1
We hebben 6,709 – 6535 = 174 NM gevaren op dag zeven.
Dag 8, voorbereiden op de aankomst
18 december 15:30 UTC-2
We varen in zuidwestelijke richting met een snelheid van ongeveer 7,5 knopen. De meeste weermodellen van predictWind houden onze koers aan bakboordzijde aan en als ik wind, vaart en koers vergelijk, komen ze vrijwel overeen met onze actuele situatie. Dit betekent dat ik op dit moment de aankomsttijd als referentie kan gebruiken. En dat is 24 december in de middag.
Maar er zijn een paar ‘dingetjes’.
Ten eerste, als ik naar de windvoorspelling kijk, neemt de windkracht de komende dagen af, tot ongeveer 10 knopen in de laatste fase. Dit is een beetje lastig. We varen met de wind mee, en door onze eigen snelheid is de waargenomen windkracht lager. Dit heet ‘schijnbare wind’. 10 knopen is ongeveer het minimum waarmee we met de wind mee kunnen varen op een kalme zee. Bij golven en weinig wind kunnen we niet zeilen.
Ten tweede, er is een vreemd mechanisch geluid en trilling in de motor. Ik wil de motor daarom liever niet gebruiken. Het is geen goed idee om 20 mijl stroomopwaarts te motoren met een stroom van 3 knopen tegen.
We zijn in gesprek met de motorfabrikant Oceanvolt over mogelijke maatregelen op zee. En we zoeken naar alternatieve jachthavens met een gemakkelijke toegang en de mogelijkheid om de boot uit het water te hijsen.
18:00 UTC-2
We zitten in een flinke regenwolk en Just Fantasy krijgt een wasbeurt. De deur is dichtgedaan en binnen hangt de natte was. Ester staat te koken en het is hier net een sauna. We hebben de lucht ontvochtiger aan staan. Maar die produceert ook warmte. De temperatuur buiten is gedaald van 30 naar 24 graden, wat zeer aangenaam is, maar we kunnen de deur nog niet openen.
In de regenwolk is de wind 60 graden gedraaid en we varen nu bijna westwaarts in de richting van onze bestemming. Dit is een fijn cadeautje, zolang het duurt. Als de wolk is verdwenen, komt de gebruikelijke passaatwind terug en kunnen we weer ventileren.
21:08 UTC-2
Midden op de oceaan bevinden we ons tussen 7 Chinese vissersschepen. Deze visfabrieken zijn berucht. Ze vangen veel te veel. Er is één schip van 150 meter lang en dat is de vrieskist.
16:00 UTC-1
We hebben op dag acht 6,892 – 6,709 = 183 zeemijl afgelegd.
Dag 9, Plan B?
19 december 12:00 UTC-2
Als ik voorstel om ons reisdoel te wijzigen en naar de eilanden Trinidad, Tobago of Grenada te gaan, zegt Sev dat dit erg ongunstig voor hen is, omdat dit voor de kust van Venezuela ligt. Ze willen verder reizen naar Brazilië en kunnen niet met de trein door Venezuela reizen omdat het onveilig is. Vliegen van deze eilanden naar Suriname of Brazilië kost een fortuin. Ze willen daarom graag naar Suriname.
In een Nederlandse WhatsApp-groep voor zeilers over Suriname hoor ik dat er in Paramaribo en omgeving weinig hulp beschikbaar is. Het lijkt erop dat we een moeilijke keuze moeten maken.
Het probleem is hoe we zonder motor de rivier op komen en is er een hijsinstallatie beschikbaar als we die nodig hebben? Ik neem contact op met Marina Resort Waterland in Domburg en de voormalige eigenaar, Huib Oskam, reageert. Hij kan ons 18 mijl stroomopwaarts slepen of begeleiden naar hun jachthaven. Er is ook de mogelijkheid om duikers in te huren. En in Paramaribo is een scheepswerf voor vissersboten, mocht dat nodig zijn.
Onze WhatsApp-groep is erg positief over het resort en het personeel.
18:43 UTC-2
Ons genua stuurboordschoot is door een ongelukkige handeling kapot gegaan. De beschermende hoes rond het Dyneema is door de stopper beschadigd en de schoot is niet meer te gebruiken. We gaan snel overstag en pakken ons reserve materiaal om een nieuwe schoot op lengte te maken.
Ester maakt de nieuwe schoot en Sev kookt nu in haar plaats. Ik vraag of Es aan het einde van de schoot een ooglus kan maken. Dat is iets moeilijker dan verwacht en het wordt niet zo mooi als in het boek.
20 december 02:30 UTC-2
De nieuwe schoot is gemonteerd en het is tijd om te overstag te gaan en weer zuidwest te varen.
23:05 UTC-2
Aan het einde van de avond stuur ik een e-mail naar Huib van Marina Resort Waterland over onze verwachte aankomstdatum en -tijd, 24 december in de middag. Dit is niet zeker, omdat het weer kan veranderen. We hopen dat er voldoende wind zal zijn om de rivier op te zeilen. Ik vraag ook om een prijsindicatie.
Huib antwoordt heel vroeg in de ochtend en zegt dat hij bereid is te helpen en dat zijn kosten de prijs zijn. We zijn erg blij met zijn antwoord en zullen ons uiterste best doen om op tijd te arriveren.
09:00 UTC-2
We gaan overstag en halen het tweede rif uit het grootzeil om meer snelheid te krijgen. De wind komt meer uit het noorden en we varen in de goede richting met een snelheid van 8 tot 10 knopen. Er staat een bries van 23 tot 27 knopen.
10:00 UTC-2
De vislijn wordt uitgegooid met extra stalen onderdelen en het trekpunt wordt verlaagd. Het aas surft nu niet meer, maar zwemt. Zullen we vanavond tonijn eten? Zwemt de tonijn, op zoek naar een maaltijd, net zo snel als Just Fantasy zeilt?
11:00 UTC-2
Ester is bezig met onze tweede was. Het probleem is het drogen.
Nog 673 zeemijl te gaan tot de riviermonding.
15:00 UTC-2
We moeten vaart maken om op tijd te zijn en halen het laatste rif uit het grootzeil. We zeilen nu met volle genua en grootzeil. Wind noordoost 24 knopen. Voor de spinnaker of gennaker is er iets te veel wind en golven.
16:00 UTC-1
Resultaat dag 7071 – 6892 = 179 mijl. Afstand tot de monding in de Surinamerivier is 639 mijl.
Dag 10, de kerstboom
20 december 2025 16:00 UTC-2
Sev is onze kerstboom aan het klaarmaken. Omdat onze koers vanaf nu merendeels west zal zijn, hopen we op noordoostelijke wind. En geen oostelijke wind. Maar ja..
18:20 UTC-2
Gennaker gehesen. Goede snelheid, maar kort daarna gestreken en vervangen door genua, omdat de wind toenam. We glijden voort met een snelheid van 7,5 knopen bij een wind van 22 knopen.
De golven zijn wat minder en de beweging en het geluid van de boot is nu zeer kalm. We sleeën met een Sssshh. Dit geluid is typisch JPK en een uitstekend recept voor een goede nachtrust. En we varen bijna westwaarts, dus in de goede richting.
20:00 UTC-3
Eigenlijk zouden Sev en ik deze shift een uur langer moeten werken, omdat we de 45 graden west meridiaan passeren. We zitten nu dus in de UTC-3 tijdzone. Maar we hebben besloten dat het beter is om de klok later op de dag te verzetten ;).
03:52 UTC-3
We varen met een snelheid van 8 knopen in de goede richting. Dat is goed. De golven komen van achteren, dus geen gebonk tegen de romp. Het is nu echt comfortabel zeilen. Als het straks licht wordt, hijsen we de gennaker weer. We willen meer dan 200 mijl afleggen in 24 uur. En als dat een beetje in de goede richting is, zou dat geweldig zijn. Nog 545 mijl te gaan.
08:00 UTC-3
De gennaker is gehesen en de snelheid is zeven tot tien knopen bij een wind rond de 20 knopen. Als de golven minder sterk zouden zijn, hadden we de asymmetrische spinnaker gezet. We naderen onze bestemming nu met zeven tot negen knopen, wat veel voldoening geeft.
‘s Ochtends bij zonsopgang is het al 28 graden en heel even later is het 31 graden. Binnen is het warmer. Ik ben erg blij dat we de watermaker en de nieuwe zonnepanelen hebben geïnstalleerd. Ze werken uitstekend onder deze omstandigheden. Ik was mezelf voordat ik naar bed ga, en doe dit vier keer per dag. We douchen niet, dus het verbruikt weinig liters. De maximale zonne-energie-input was 2,3 kWh en ik denk dat we vandaag weer in de buurt van 2 kWh komen.
12:00 UTC-3
Huib vertelde me dat het mogelijk is om stroomopwaarts de rivier op te varen als er wind staat. We kunnen ook buiten de boeienzone ankeren. We moeten absoluut niet in het donker de rivier opvaren.
Maar zegt hij: Het onderhoud van de boeien is niet zoals in Europa. Sommige boeien ontbreken mogelijk en ik weet niet of ze verlicht zijn zoals op de navigatiekaart staat aangegeven.
We kunnen Huib twee uur voor het opvaren van de rivier bellen. Hij heeft een sterke boot om te slepen, maar we willen het graag rustig aan doen :).
Ester zit onder haar parasol op het achterdek.
16:00 UTC-1
We hebben 7.259 – 7071 = 188 zeemijl gevaren. De afstand tot onze bestemming is 471 zeemijl.
Dag 11, de ‘magische’ 200
21 december 14:19 UTC-3
We hebben een lekkere soep en salade als lunch. Goed eten is altijd goed voor het moreel. Geen muiterij op Just Fantasy. De wind is nu 15 tot 16 knopen.
15:00 UTC-3
We hijsen de spinnaker, omdat de zee kalmer wordt en de witte schuimkoppen verdwijnen. Onze spinnaker is 130 m². Als je hem hijst, zie je niet hoe groot hij is. Pas toen we dit zeil in een loft op Madeira uitvouwden, realiseerde ik me de grootte ervan.
Met de spinnaker gehesen winnen we flink snelheid, en zelfs met een betere koers dan in de routeplanning. Dit betekent dat we eerder aankomen dan de geschatte aankomsttijd. Dat is hoopvol, want in eerdere planningen, waar we met meer reserve zeilden, liepen we steeds verder achter op de prognoses. Deze actie werpt zijn vruchten af.
Ik pas de parameterinstellingen van de NKE-autopiloot aan, aangezien de zee nu veel rustiger is. De piloot stuurt erg goed met de spinnaker en dat geeft me het vertrouwen dat we hiermee ook ‘s nachts kunnen zeilen.
Maar we moeten dan wel de radar goed in de gaten houden voor mogelijke regenwolken (windvlagen), en de AIS en radar voor ander scheepvaartverkeer. Onze manoeuvreerbaarheid is met een spinnaker is minder groot is dan met de genua. Met een spinnaker kan je alleen maar voor de wind varen.
23:00 UTC-3
Ester en Clem hebben de eerste wacht en ik slaap op de bank in de salon om dichtbij te zijn. Om 23:00 uur, wanneer we van koers veranderen, is de wind toegenomen tot 21 knopen (bijna zes Beaufort). Ik controleer de route met de nieuwe weergegevens en we moeten overstag gaan.
De voortgang in de eerste nachtshift was echt geweldig, maar voor de zekerheid (stel dat er meer wind komt) en het feit dat we overstag moeten gaan, wisselen we zeil.
Een spinnaker strijken bij harde wind is niet makkelijk en soms zelfs lastig. Beter te vroeg dan te laat. We gebruiken een snuffer, een soort hoes met een plastic trechter die naar beneden wordt getrokken om de spinnaker te sluiten. Ik ben ooit van het dek omhoog getrokken bij 24 knopen wind. Mijn reddingslijn zat vast aan het dek, en daardoor werd ik het zeil toch de baas.
Sev en ik moeten hard aan de snuffer trekken om hem naar beneden te krijgen Hij gaat in de zeilzak en vervolgens in onze zeilberging. Es en Clem gaan slapen. We zetten de genua en gaan overstag.
De timing van de manoeuvre was perfect. We hadden een lichte winddraaiing in ons voordeel, wat een goede gijphoek opleverde. En Just Fantasy haalt nog steeds zeven tot acht knopen snelheid.
We naderen nu echt Zuid-Amerika. Nog maar 400 mijl te gaan. Hopelijk kunnen we bij zonsopgang de spinnaker of gennaker weer hijsen. Het zou mooi zijn als we erin slagen om binnen 24 uur 200 zeemijl af te leggen.
22 december 2025, 05:00 UTC-3
Nou, ik had verwacht dat de wind weer zou afnemen, aangezien de voorspelling slechts 22 knopen in de windvlagen was, en gemiddeld rond de 16 knopen, maar nee. De wind blijft tussen de 20 en 24 knopen. Dus het strijken van de spinnaker was een juiste en goed getimede actie.
Dit is genua-weer. We hebben op dit moment een gemiddelde snelheid van negen knopen. Dus de voortgang is goed. Maar het comfort is een stuk minder. De golven zijn hoger en steiler. We zullen zien wat de dageraad brengt.
05:31 UTC-3
Er zijn nog 8,5 uur te gaan om het gewenste record van 200 mijl op één dag te halen. Om dit te bereiken, moet de teller om 16:00 UTC-1 op 7,459 mijl staan. Dit betekent dat we de resterende uren een gemiddelde snelheid van 9,4 knopen nodig hebben. Wat denk je? Is dit haalbaar?
Ik wil graag vóór 16:00 UTC-3 op de 24e aankomen, want Huib vaart liever niet in het donker over de rivier. Vier van de acht Predict Wind-weermodellen geven dezelfde voorspelling. En hun gemiddelde snelheid is 7,5 knopen. Het lijkt erop dat we een privé-regatta zijn beland ;).
06:00 UTC-3
Terwijl ik buiten geniet van de golven in de plotselinge zonsopgang, realiseer ik me dat we de volgende dag misschien land zullen zien. Dit geeft een vreemd en opwindend gevoel. We hebben deze reis weinig scheepvaartverkeer gezien en de VHF-radio is de hele tijd stil gebleven. Dit zal veranderen. We keren terug naar de ‘bewoonde wateren’.
11:58 UTC-3
We moeten een toeristenvisum kopen via de website https://suriname.vfsevisa.com/home/index, maar de website werkt niet goed. Ik heb een e-mail gestuurd, maar nog geen antwoord gekregen.
De wind is veel oostelijker dan in alle voorspellingen. We willen naar het westen, maar we moeten nog even wachten. Voor onze westelijke koers moet de wind bij voorkeur uit het noordoosten komen.
16:00 UTC-1
Nee. Helaas geen tweehonderd vandaag. We hebben 7.454 – 7259 = 195 zeemijl gevaren.
Dag 12, het ‘gouden boek’
22 december 2025 20.00 UTC-3
We hebben net heerlijk gegeten en de afwas is gedaan. Nu doen Sev en ik de eerste nachtwacht en halen we de vergeten vislijn binnen. Tot nu toe is het vissen nog niet succesvol geweest. Clem en Sev verloren een kunststof aasvis doordat de lijn brak. Een grote vis? Wie weet.
Vandaag kunnen we niet met nylon zeilen varen, omdat de golven te ruw zijn. Onze sterke genua slaat soms in de wind als we in een golf snelheid verliezen. Het nylon is iets te kwetsbaar voor deze omstandigheden. Dat hebben we geleerd van onze reis naar Madeira.
In de middag probeer ik wat slaap van de vorige nacht in te halen. Ik lig te zweten op bed en slaap niet, maar heb wel wat rust gehad.
Ik ben een beetje teleurgesteld dat we vandaag niet met de spinnaker konden varen. Maar goed, de snelheid was nog steeds zeven tot negen knopen bij een windkracht van 19 tot 23 knopen. Alle acht weersvoorspellingen klopten vandaag niet. De wind waait uit het oosten en dat is niet gunstig voor een snelle finish.
De kans om voor kerstavond aan te komen wordt kleiner, maar misschien lukt het morgen wel. Als we zien dat het onmogelijk is, zullen we vaart minderen om in de vroege ochtend van eerste kerstdag aan te komen. Het zou ook mooi zijn om bij zonsopgang stroomopwaarts de Surinamerivier op te varen.
Ik informeer bij Huib naar de rivier. Hij is één tot twee kilometer breed. Maar de diepte is een probleem. Wij steken 2,7 meter diep. We kunnen wel vertrouwen op de aangegeven dieptes in het gemarkeerde kanaal, maar daarbuiten is het onbekend. De aangegeven diepte van de kaarten kan je hier niet vertrouwen.
De visa zijn vandaag via internet geregeld en iemand in de jachthaven regelt straks de verdere formaliteiten. Huib geeft het advies dat we de VHF op de rivier niet moeten gebruiken en beter geen oproepen moeten beantwoorden, omdat alles al geregeld is.
Maar het volgende staat in onze pilot reisgids:
Formaliteiten:
Bij het naderen van Suriname meldt u zich aan via de VHF-radio bij de Maritieme Autoriteit Suriname (MAS) op VHF 16 of VHF 12. De inklaringprocedures zijn vrij soepel – meld u aan op de eerstvolgende werkdag na aankomst. De kantoren zijn geopend van maandag tot en met vrijdag in de ochtend. Het is noodzakelijk om een lange broek, een overhemd met kraag en bootschoenen te dragen bij een bezoek aan de ambtenaren.
Voor het diner vragen Sev en Clem ons of we iets in hun ‘Gouden boekje’ willen schrijven. Tijdens hun reis naar Brazilië ontmoeten ze verschillende mensen en aan iedereen worden de volgende vragen gesteld:
- Wat is je favoriete liedje?
- Wat is je levensmotto?
- Wat is je grootste mislukking?
- Waar heb je het meeste spijt van?
- Wat betekent geluk voor jou?
- Wat is je grootste droom?
Nou, mijn meest legendarische liedje is ‘More than a feeling’ van Boston. En mijn grootste droom is ons dagelijks leven nu. “Is this the real life? Or is it just fantasy?”
08:00 UTC-3
Ik word wakker met de geur van versgebakken brood. Ester heeft twee ronde broden in de koekenpan gebakken. Heerlijk. Ik eet mijn portie meteen op, nu het nog een beetje warm is.
De weermodellen zitten er weer helemaal naast. Dus we kiezen gewoon de route met de beste VMG ( naderingsnelheid tot de bestemming). Op dit moment waait de wind gelijkmatig uit het zuidzuidoosten en varen we 100% richting de riviermonding. Maar over het algemeen komt de wind recht van achteren, wat niet in ons voordeel is.
Het gebruik van nylon voorzeilen blijft een beetje lastig. De windvlagen zijn soms 28 knopen.
Voor de kust hebben we een stroming van achteren en van bakboord, wat in ons voordeel is. Op bepaalde plekken is de stroming sterk, maar over het algemeen is hij zwak.
We mikken nu op de 25e aan te komen. Het is tegen mijn aard, maar we moeten misschien zeil minderen om af te remmen. De gewenste aankomsttijd is 10:00 UTC-3.
15:00 UTC-3
Ester maakt me wakker omdat de wind draait. Er komt een regenbui over ons heen. Wauw, dit is een geweldige kans. Het achterdek wordt aangewezen als heren doucheruimte. We pakken shampoo en douchen ons. Ah, de eerste douche sinds 12 dagen. En de temperatuur is ook gedaald naar 24 graden. Het voelt heerlijk verfrissend.
16:00 UTC-1
We hebben 170 mijl gevaren.
Dag 13, haaien en licht weer
23 december 18:00 UTC-3
We wisselen van teams. Clem en Sev doen de nachtdiensten één en drie, Es en ik twee en vier. We oefenen een paar keer het overstag gaan en Sev is stuurman.
Tijdens de procedure zeggen we wat er gedaan moet worden en het wordt herhaalt bij uitvoering. Als Clem bijvoorbeeld uit de kuip via het gangboord naar voren gaat om de preventerlijn los te halen, moet hij zich vasthaken aan een veiligheidslijn op het dek. Dus zegt hij ‘Ik haak me vast’ voordat hij dit doet. Het lijkt misschien een beetje gek, maar het helpt om de procedure goed uit te voeren. Vergeet niet dat we in het pikdonker aan het manoeuvreren zijn en we willen geen ongelukken.
19:30 UTC-3
De wind zal vannacht afnemen en ook morgen zal er weinig wind zijn. Er zijn twee opties. Het opvaren van de rivier uitstellen en bij zonsopgang aankomen, of eerder aankomen, voor anker gaan op zee en wachten tot het daglicht. Er zal weinig wind en golven zijn.
Zeilen in het donker kan hier lastig zijn. Zijn er netten en lobsterpotten zoals in Spanje en Porugal?
We hebben een motor, maar vanwege een mechanisch probleem gebruik ik die liever niet. Huib komt ons ophalen om ons op de rivier te slepen. Stroomopwaarts zeilen lijkt geen optie vanwege de verwachte zwakke wind.
20:00 UTC-3
De dienst van Sev en Clem begint en Es en ik gaan slapen.
23:00 UTC-3
De wacht van Ester en mij begint. We moeten overstag gaan en Sev en Clem voeren de manoeuvre uit. Dit gaat goed en als ‘beloning’ mogen ze minder dan drie uur slapen. Ja, zo is het leven van een zeeman.
Onze bakkerij gaat open want Ester is bezig met het brooddeeg. Morgenochtend hebben we weer twee verse broden.
24:00 UTC-3
We bevinden ons nu op 108 mijl van de riviermonding. Ik denk dat we vandaag goed naar twee getallen op de plotter kijken: afstand tot de bestemming en VMG naar de bestemming. We willen graag op de eerste Kerstdag in de ochtend aankomen. Om snelheid te verminderen, kunnen we zeilen minderen. We hebben ongeveer een halve knoop stroom mee en deze is in de routeplanning verwerkt.
06:43 UTC-3
Er zwemt een haai van ongeveer 90 cm onder de achtersteven van de boot, samen met een andere jonge haai. Ze zwemmen urenlang mee. Als Sev het aas uitgooit, reageert de grote meteen. ‘Nee, doe dat niet. Ik wil deze grote vis niet vangen’, zeg ik. Hij is te groot en te sterk. De lijn wordt nu verder achter de boot uitgegooid.
13:50 UTC-3
Beet, we hebben beet! Clem en Sev rollen de lijn binnen. Er zit een haai van ongeveer 65 cm aan. Jammer. Deze eten we niet op. Eerst moeten we de boot overstag laten gaan, want dat is nodig. Daarna zorgen we voor het dier.
We maken de benodigdheden klaar: een rubberen mat om het dier op te leggen, dweilen om de vis op de mat vast te houden, dikke vissershandschoenen ter bescherming, een draadkniptang en een waterpomptang.
Ik trek de haai op het dek, Clem houdt hem vast op de deurmat en ik probeer de haak los te krijgen. Na wat moeite lukt het gelukkig. Het dier bijt zich nog vast in onze grootschoot. Ik trek zijn bek open en Clem duwt hem de zee weer in. Dag haai.
14:00 UTC-3
De wind neemt af tot 7 knopen. We kunnen nu alleen nog zeilen met de gennaker en hiermee halen we nog een snelheid van 4 knopen met de stroom mee. Dit is best goed. Maar onze verwachte dag van aankomst is de nu 26e. Hopelijk komt de wind terug. De voorspelling is echter niet veelbelovend.
Vanwege de opwinding rond de haai hebben we het logboek van 16:00 UTC-1 niet bijgewerkt en is niet bekend hoeveel we gezeild hebben vandaag.
Dag 14, de Surinamerivier
24 december 17:00 UTC-3
Gelukkig keert de wind terug met 12 knopen. Nu kunnen we weer vaart maken. Ester bereidt een éénvoudig maar heerlijk kerstdiner, waarvan we genieten op een comfortabele stuurboord koers.
We willen bij zonsopgang de riviermonding bereiken. Hopelijk blijft de wind. Het is laag water rond 04:00 AM, dus we hebben de stroming mee als we de Surinamerivier opvaren.
25 december 07:00 UTC-3
Met zonsopgang arriveren we bij de aanvaarboei van de riviermonding en de stroming is mee. Verrassend genoeg draait de wind en deze komt nu vanaf het land uit het zuidwesten. Het begin van de vaargeul heeft een koers van 180 graden en dit is nog net bezeild. Straks moeten we echter naar het zuidwesten dit wordt op ‘smal vaarwater’ opkruisen. De genua wordt daarom vervangen door de fok (stagzeil), die kleiner is en makkelijker te hanteren.
Ik maak Sev en Clem wakker. We moeten opkruisen op een groot stuk van de rivier. Aan beide kanten van de rivieroever is het alleen maar jungle en bij de riviermonding zien we een paar eenvoudige huisjes. Na twee weken op zee zijn we weer bij land. We ruiken de modderige rivier, houtvuur en de jungle.
Tot aan zijtak van de Marowijne-rivier kunnen we opkruisen. Hier wordt de tegenstroom te sterk om te zeilen. Huib vergezelt ons al een tijdje en we vragen nu om een sleep. Om 14:25 komen we aan bij marina Domburg en we leggen Just Fantasy vast aan een meerboei.
Na het opruimen van de lijnen en zeilen is het tijd voor een biertje. Bij de eerste slok worden we vanuit de jungle aan de overkant getrakteerd op een ‘chanson’ van brulapen. Het is een heel merkwaardig en onheilspellend geluid.
Resumé
De oversteek van de Atlantische Oceaan: We hebben de afgelopen 14 dagen 2443 zeemijl gevaren met een gemiddelde snelheid van 7,3 knopen. Er zijn geen ongelukken gebeurd en dat is het belangrijkste.
We hebben merendeels windkracht 6 tot 7 gehad en toen we Kaapverdië verlieten, een paar uur windkracht acht. De zee was vaak ruw. In de kustwateren van Suriname hadden we echter lichte wind (7 knopen), waarmee we toch nog een snelheid van 4 knopen konden halen. De weermodellen in PredictWind zaten er vaak naast. Meestal hadden we meer wind.
We hadden operationele problemen met de autopilot omdat we hem niet juist gebruikten. Nadat we de instellingen voor verschillende weersomstandigheden hadden geleerd en wisten te gebruiken, functioneerde de automaat heel goed. De ongewenste gijpen verdwenen ook. Daarnaast was de radar een goed hulpmiddel om naderende buien (regenwolken met wind) te signaleren. Hierdoor konden we vooraf zeil minderen als dit wenselijk was.
Omdat de elektromotor een vreemd geluid maakte en een mechanische tick had, hebben we de hydrogenerator niet gebruikt. We hebben daardoor 31 liter diesel verbruikt om de accu’s op te laden. Die 31 liter diesel hadden we zeker bespaart als we de hydrogenerator wel hadden gebruikt. Het is dus zeer goed mogelijk om zonder verbrandingsmotor een oceaan over te zeilen.
De nieuwe zonnepanelen hebben de afgelopen 14 dagen 23,77 kWh geleverd. We hebben de watermaker onderweg drie keer gebruikt. In deze zoute, warme en vochtige omgeving is het heerlijk om je te wassen voordat je naar bed gaat. De watermaker is daarbij een groot voordeel, aangezien we maar één tank van 190 liter hebben.
We hebben de ventilatoren gebruikt tijdens het koken, afwassen en ook in de slaapkamers tijdens het slapen. Ze zorgen voor veel comfort.
Clem en Sev hebben uitstekend meegezeild deze reis. We hebben afscheid genomen opdat zij hun reis naar Brazilië kunnen vervolgen. Maar er moeten ook nog wat douane formaliteiten worden afgehandeld voordat je kunt vertrekken. En dat gaat hier helaas niet zo snel en gemakkelijk als in Mindelo op Kaapverdië.
Onze kluslijst voor de boot ligt klaar en de motor is het eerste waar we naar moeten kijken. En we moeten Suriname natuurlijk nog verkennen.
